tank.jpg

De Geallieerde strategie om de koloniën in Zuidoost-Azië te verdedigen lag geheel rondom het vasthouden van Malakka en Singapore begin 1941. Ook de noordelijke eilanden van Nederlands-Indië werden daarin betrokken, met een grote inzet van troepen van het KNIL, het ML-KNIL (de luchtvaarttak) en de Nederlandse marine. In Australië maakte men zich ondertussen zorgen over een voorwaartse defensie, wanneer een Japanse dreiging en aanval succesvol zou zijn en Singapore zou vallen. Hoe kon dan namelijk nog weerstand geboden worden, als Japanse troepen vrijwel onbeperkte doorgang zouden hebben tot aan Australië, aangezien de Nederlandse verdediging zich dan op het hoofdeiland Java zou concentreren. Na moeilijke onderhandelingen met het Nederlandse (militaire) gezag in Nederlands-Indië konden de Australische strijdkrachten troepen plaatsen op de eilanden Timor en Ambon (luchtstrijdkrachten met landmacht troepen ter ondersteuning en bescherming van de vliegvelden).

De strijd begin februari 1942 om Ambon werd een overrompelend succes voor de Japanse strijdkrachten en betekende het wegvagen van de Australische voorwaartse defensie van het eigen continent. Dit wordt ingrijpend beschreven in een defensie analyse voor de toekomst door dhr. Evans in zijn studie Developing Australia's maritime concept of strategy. Het biedt niet alleen een moderne blik op de defensie, maar juist ook een relatief onbekend stukje militaire geschiedenis van de verdediging van Nederlands-Indië destijds.

In de inleiding schrijft Evans: "The study examines how, with respect to defending Ambon, Australian strategy was hampered by a number of serious problems. These problems included the inherited weaknesses of the Singapore strategy; organisational unreadiness; chronic materiel deficiencies; a lack of balanced and mobile air, sea and land forces; and a command crisis. These challenging issues interacted with other pressures emanating from Allied higher defenceplanning and the need for coalition operations to try to stem the Japanese offensive in the northern archipelagos. [...] The Allied aim was to buy time for the arrival of American air reinforcements into the Pacific theatre. The study suggests that Australia’s military failure on Ambon was the product of a systemic crisis in national defence policy combined with the imperatives of coalition strategy in the Pacific."

"Australia cannot afford to embrace a maritime approach to strategy that does not reflect a proper balance between sea, land and air capabilities. To demonstrate the importance of having balanced capabilities across these three environments, this paper analyses the events surrounding the Ambon disaster of 1942. On the Netherlands East Indies island of Ambon in early February 1942, an Australian infantry battalion group without naval and air support was overrun and defeated in detail by Japanese combined-arms forces in controversial circumstances. Through examining an earlier and disastrous maritime operation in the littoral, it is the intention of this paper to try to identify important lessons that might help both present and future Australian strategic planners."

In 2000 schreef dhr. Michael Evans zijn studie voor het Land Warfare Studies Centre, getiteld Devolping Australia's maritime concept of strategy: lessons from the Ambon disaster of 1942.