tank.jpg

Naast de gewaagde operatie om alle bruggen in Nederland te veroveren in 1944 door de Geallieerde strijdkrachten (Operation Market Garden), om zo via een achterdeur Duitsland binnen te vallen en welke resulteerde in de alom bekende Slag om Arnhem, waren er ook tegelijkertijd andere offensieven in het zuiden van Nederland. In West-Brabant en Zeeland rukten Polen en Frans-Marokkaanse troepen op. In het centrum bevond zich onder andere de Nederlandse Prinses Irene Brigade, welke uiteindelijk eind oktober de stad Tilburg zou bevrijden.

Bren schutter en infanterist van de brigade tussen Breda en Tilburg (foto overgenomen van de website prinsesirenebrigade.nl)

De heer M. Pijnenburg onderzocht de rol van de Nederlandse brigade in de bevrijding van Tilburg, en schreef in zijn inleiding onder andere:

In deze studie wil ik gaan onderzoeken hoe de bevrijding van de stad Tilburg tussen 24 en 27 oktober 1944 tot stand is gekomen, en in hoeverre de Koninklijke Nederlandse Brigade “Prinses Irene” een hoofdrol heeft vervuld in de bevrijding van de stad. Die vraag hoop ik te kunnen beantwoorden in drie inhoudelijke hoofdstukken. Naast een theoretisch kader, dat nog nader wordt toegelicht, zal ik onderzoeken of de stad Tilburg van enige strategische betekenis was voor de Geallieerde troepen, in hoeverre de aanvallende troepen bij hun krijgsverrichtingen in en om Tilburg hinder hebben ondervonden, en tenslotte wat de rol van de Irenebrigade was in de bevrijding van de stad; was de brigade daadwerkelijk bevrijder van de stad of is dit een naoorlogse veteranenmythe?  

Al deze vragen zal ik beantwoorden in het kader van de wereldberoemde studie van de Pruisische strateeg en generaal Carl von Clausewitz (1780-1831), die na zijn dood met zijn meesterwerk Vom Kriege de wereld heeft veroverd. Een standaardwerk voor de militair strateeg, dat nog nooit eerder op de bevrijding van de stad Tilburg is toegepast. 

De werken, die zijn verschenen over deze vier dagen nationale krijgsgeschiedenis, zijn hiertoe niet toereikend. Dat Clausewitz wordt toegepast op een lokale gebeurtenis, is in mijn ogen een uitzonderlijke zaak in Nederland. Veelal wordt de strateeg op hoger niveau binnengelaten in de bestudering van de Tweede Wereldoorlog, tenzij het om een wereldberoemde operatie gaat, zoals de Operatie Market Garden in september 1944.

In 2009 schreef Pijnenburg zijn bachelor thesis (Universiteit van Utrecht, Onderzoeksseminar III - Clausewitz), getiteld: Het verschil tussen leven en dood is soms maar een paar millimeter. De bevrijding van Tilburg door de Prinses Irene Brigade, 24 - 27 oktober 1944.